Dijital Macera Günlüğü Yazılar

Tasnif Ne Demek İslam’da? Giriş: Sıralama mı, Ayrıştırma mı? Bir sabah, kitabın sayfasını çevirirken bir kelime dikkatinizi çekti. “Tasnif”… Belki ilk defa duyuyorsunuz, belki de sıkça karşılaştığınız bir kelime. Ama ne anlama geliyor? İslam’da tasnif denildiğinde sadece bir şeyleri sıralamak mı kastediliyor yoksa daha derin bir anlam mı var? Bu yazıda, tasnifin ne olduğuna dair İslami bir bakış açısı sunmayı amaçlıyoruz. Hem tarihsel köklerine hem de günümüzde nasıl tartışıldığına dair kapsamlı bir bakış açısı geliştireceğiz. Tasnif, belki de çoğumuzun zihninde, bir şeyleri düzene sokma, kategorilere ayırma, sınıflandırma gibi somut anlamlarla ilişkilendirilen bir terimdir. Ancak İslam’a özgü anlamı, sadece bir düzen…

SGK iptal edilen günler geri alınabilir mi? Bir psikolojik mercek Hayat bazen beklenmedik kararlarla dolu. Bir sabah, geçmişte yapılmış bir SGK kaydının iptal edildiğini öğrenmek; sadece bürokratik bir sorun değil, aynı zamanda zihnimizde dalgalar yaratan bir anlam arayışı başlatabilir. SGK iptal edilen günler geri alınabilir mi? sorusu, sadece yasal süreçlerle değil aynı zamanda içsel bilişsel ve duygusal tepkilerimizle de şekillenir. Bu yazıda, bu soruyu bilişsel, duygusal ve sosyal etkileşim boyutlarıyla ele alacağız. Kendi deneyimlerimizden hareketle, insan davranışlarının ardındaki psikolojik süreçleri irdeleyeceğiz. Okuyucuların kendi içsel deneyimlerini sorgulamasını sağlayacak sorularla ilerleyeceğiz. Bilişsel Boyut: “SGK iptal edilen günler geri alınabilir mi?” ve Zihin…

Cumhuriyetten Önce Türkiye Ne ile Yönetiliyordu? Psikolojik Bir Mercek Altında Hepimizin içinde, toplumsal yapıları anlamaya yönelik bir merak vardır. İnsan davranışlarının ardındaki motivasyonları, güdüleri ve duygusal süreçleri anlamak, bu yapıları çözmenin ilk adımıdır. Her gün gördüğümüz siyasi ve toplumsal olaylar, aslında insan zihninin, duygularının ve toplumsal ilişkilerinin yansımasıdır. Bu yazıda, Cumhuriyet öncesi Osmanlı İmparatorluğu’nu, psikolojik bir bakış açısıyla inceleyeceğiz. İmparatorluğun nasıl yönetildiği, bireylerin ve toplulukların davranışlarını nasıl şekillendirdiği üzerine bir yolculuğa çıkacağız. Osmanlı İmparatorluğu’nun son dönemlerinde, sosyal yapılar ve güç ilişkileri bireylerin ruhsal durumlarını derinden etkileyen bir yapıya sahipti. O zamanlar Türkiye’de egemen olan yönetim biçimi, mutlak monarşi ve padişahın…

Bitkiler Birbiriyle Konuşur Mu? Ekonomi Perspektifinden Bir Analiz Ekonomi, kaynakların kıtlığı ve sınırlı seçimler üzerinden şekillenen bir bilim dalıdır. Ancak bu kaynaklar sadece finansal ya da doğal değil; aynı zamanda sosyal ve çevresel bağlamlarda da kıt olabilir. Kaynakları en verimli şekilde kullanabilmek, her birey ve toplum için daha iyi bir yaşam kalitesi sağlamak adına kritik bir amacıdır. Ekonomik kararlar, bazen maddi değerlerle değil, daha çok psikolojik, sosyal ve çevresel faktörlerle de şekillenir. Peki, bitkiler birbiriyle konuşur mu? Bu soru ilk bakışta biyolojik bir merak gibi görünebilir, ancak aslında ekonominin temel meseleleriyle derin bir ilişkisi vardır. Bitkilerin birbirleriyle iletişim kurmasının, aslında…

Askerlik 19 mu 20 mi? Tarihsel Kökenler ve Günümüz Tartışmaları Hayatınızda bir dönüm noktası var mıydı? Herkesin adım atarken biraz çekindiği, biraz da gurur duyduğu bir an… İşte, askerlik de tam böyle bir deneyim. Kimi için 19, kimi için 20, bazen de “her ikisi de” derken kafa karıştırıcı bir hâl alabiliyor. Ama bir gerçek var: Türkiye’deki askerlik yaşı, toplumsal hafızada önemli bir yer tutar ve zaman zaman bu yaşın 19 mu, yoksa 20 mi olması gerektiği tartışılır. Kimi, “Neden 19 değil?” derken, kimisi “20 yaş, gençlerin gelişimi için daha uygun” diyerek karşı görüş belirtiyor. Peki, tarihsel süreçte bu yaş neden…

Akvaryumlar ve Siyasal Düzen: Güç İlişkilerinden Demokrasiye Bir Analiz Akvaryum, sıklıkla su altı yaşamının huzurlu ve düzenli bir şekilde gözlemlenmesini sağlayan bir ortam olarak düşünülür. Ancak, bir akvaryumun içerisinde var olan suyun hacmini anlamak, siyasal analizlerde de aynı derecede önemli olabilir. Bunu düşünün: bir akvaryum, tıpkı bir toplum gibi, belirli sınırlar içinde şekillenir ve var olur. Akvaryumun suyu ise toplumsal düzenin, güç ilişkilerinin, iktidarın ve yurttaşlıkla ilgili çok katmanlı etkileşimlerin bir simgesi olarak düşünülebilir. Bir akvaryumun ne kadar su alacağını anlamak oldukça basittir; 50 cm uzunluğunda bir akvaryumun su kapasitesini hesaplamak, derinlik ve genişlik gibi temel ölçütlerle yapılır. Ancak siyasal…

Özdeşlik Kuramı: Tarihsel Bir Perspektif Geçmiş, yalnızca tarihsel bir zaman dilimi değildir; bugünü anlamamızda, toplumsal yapıları, kültürel değişimleri ve kimlik arayışlarımızı anlamamızda önemli bir rehberdir. Özdeşlik, tarihsel sürecin önemli bir parçası olarak şekillenmiş ve zaman içinde evrilmiştir. Toplumların kendilerini tanımlama biçimleri, kültürel değerler, sosyal yapılar ve bireysel kimlikler üzerindeki etkileri bugün de sürmektedir. Özdeşlik kuramı, sadece bireylerin kendilerini anlamlandırma biçimleriyle ilgili değil, aynı zamanda toplumsal yapıların bu kimlikleri nasıl inşa ettiğini anlamamıza yardımcı olur. Özdeşlik Kuramının Temelleri: Antik Dönemden Orta Çağa Özdeşlik kuramı, ilk olarak antik dönemde, bireyin toplum içindeki yerini anlamlandırmaya yönelik olarak ortaya çıkmıştır. Antik Yunan’da, özellikle Platon…

Yasamanın Asilliği: Antropolojik Bir Perspektif Yasamanın asilliği… Birçok insan için, bu kavram; üstünlük, gurur veya toplumda saygı görmekle ilişkilendirilir. Ancak, yasamanın asilliği, yalnızca bir kültürün değerleri, ritüelleri ve toplumsal yapılarına göre değişen bir olgudur. İnsanlık tarihine, kültürel çeşitliliğe ve antropolojik gözlemlere baktığımızda, “asillik” kavramının evrensel bir tanımının olmadığı, aksine her toplumun kendi kültürel dinamikleriyle şekillendiği görülür. Bu yazıda, yasamanın asilliğini kültürel görelilik, kimlik oluşumu ve toplumsal yapılar üzerinden tartışarak, farklı kültürlerden örnekler sunmaya çalışacağım. Asillik ve Kültürel Görelilik Asillik, bireylerin ya da grupların toplum içindeki yerini ve statülerini belirleyen, tarihsel ve kültürel bir olgudur. Ancak bu yer, her kültür ve…

Hidrolik Yağı Kaç Litre Konur? Bir Genç Gözünden Bir gün, Ankara’da sıradan bir iş günümün ortasında, eski bir traktörün yanında buldum kendimi. O kadar eskiydi ki, üzerinde toprak birikmiş, paslanmış, ama hâlâ çalışıyor gibiydi. Yağ sızıntılarından bir şeylerin yanlış gittiğini anladım. Ve o an aklıma geldi: “Hidrolik yağı kaç litre konur?” Sadece bir soruydu ama bir anda başımı döndürdü. Bu basit sorunun arkasında pek çok şey vardı; traktörün içindeki sistem, mühendislik, bakım, günlük yaşam… her şey birbirine bağlıydı. Benim için veriler bir şeyleri açıklamanın en iyi yoludur. Ama bazen verilerle bir hikaye yaratmak, gerçekten en iyi çözümü bulmanızı sağlıyor. İşte…

Dügah Nedir? Derinlemesine Bir Bakış Birçok insan, hayatında bazen anlamını tam olarak bilmediği kelimelerle karşılaşır. “Dügah” kelimesi de bu kelimelerden biridir. Belki de siz de bir yerlerde duydunuz ya da okudunuz, ama tam olarak ne anlama geldiğini hiç düşünmediniz. Peki, “Dügah” gerçekten ne anlama geliyor? Bu yazıyı okurken, sadece bir kelimenin etimolojisini öğrenmekle kalmayacak, aynı zamanda bu kavramın tarihsel köklerine, kültürel yansımalarına ve günümüz tartışmalarındaki yerini de keşfedeceksiniz. Dügah’ın Kökeni ve Anlamı Dügah, dilimize Arapçadan geçmiş bir kelimedir ve kökeni “duğāh” (دُغَاه) kelimesine dayanır. Türkçede genellikle “cehennem” veya “cehennem yolu” anlamında kullanılır. Bu kelime, insanın kötü yola sapması veya kötü…